Akredytacja w niemieckim szkolnictwie wyższym
Zarys zagadnienia
Szanowny Czytelniku, w książce tej – w niemieckim
kontekście – zawarte są pytania i próby odpowiedzi odnoszące się do:
• jakości kształcenia, ewaluacji i akredytacji w
szkolnictwie wyższym;
• agencji akredytacyjnych oraz rynku akredytacyjnego w kontekście europejskiego obszaru
szkolnictwa wyższego i procesów globalnych;
• związku między narodowym systemem akredytacji a strukturą państwa i modelem
polityki szkolnictwa wyższego;
• ładu akredytacyjnego, celów polityki i praktyki akredytacyjnej w powiązaniu z
modelem szkolnictwa wyższego i statusem szkół wyższych;
• zadań, kompetencji i instrumentów działania podmiotów akredytacyjnych;
• zdolności instytucji akredytacyjnych przyczyniania się do rozwoju kultury i systemów
zapewniania jakości w szkołach wyższych, a także przyczyniania się do trwałego
zapewniania i rozwoju nauczania o „dobrej jakości”.
"Jako osiągnięcia badawcze ujęte przez Autora w monografii warto wskazać:
• szczegółową diagnozę procesu akredytacji w
systemie szkolnictwa niemieckiego z całą jej złożonością struktury »landowej« i
różnorodnością agencji akredytacyjnych;
• przybliżenie w szczegółowej i usystematyzowanej warstwie zasad oceny jakości
kształcenia czy też akredytacji w systemie szkolnictwa niemieckiego na poziomie uczelni
wyższych;
• znaczące wzbogacenie dorobku naukowego procesu akredytacyjnego, w tym oceny jakości
kształcenia na poziomie szkolnictwa wyższego;
• wypełnienie luki w dorobku polskiej myśli akredytacyjnej czy też oceny jakości
kształcenia, identyfikacji związku procesów akredytacyjnych w szkolnictwie wyższym z
dyscypliną nauki o polityce publicznej, która to dyscyplina w zakresie polityki naukowej
i kształcenia w Polsce ma również dorobek początkujący;
• otwarcie wielu pól badawczych przede wszystkim w analizach porównawczych systemu
akredytacji w uczelniach niemieckich z państwami europejskimi czy też unijnym ogólnym
modelem ewaluacyjnym jakości kształcenia;
• otworzenie dla praktyki akredytacyjnej wielu możliwości kreatywnego modelowania
procedur dla pożytku publicznego”.
prof. zw. dr hab. Danuta Strahl, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu
Wstęp
Introduction
1. Geneza sytemu zapewnienia jakości w niemieckim szkolnictwie wyższym
1.1. Uwarunkowania reform w RFN
1.2. Proces boloński
1.3. Jakość kształcenia
1.4. Ewaluacja
1.5. Akredytacja
2. Wyznaczniki rozwoju i funkcjonowania zewnętrznego systemu zapewnienia jakości
w stanowiskach Konferencji Ministrów Kultury i Konferencji Rektorów Szkól Wyższych
3. Podstawy prawne i wytyczne akredytacji w sektorze szkolnictwa państwowego
4. Fundacja ds. Akredytacji Toku Studiów
4.1. Misja i zadania Fundacji
4.2. Organy i porządek wewnętrzny Fundacji
4.2.1. Rada i Zarząd Fundacji
4.2.2. Rada Akredytacji
Zasady postępowania członków Rady Akredytacji
4.3. Współdziałanie Fundacji i agencji akredytacyjnych
4.4. Akredytacja agencji akredytacyjnych
5. Wytyczne ogólnokrajowe dla akredytacji programowej i systemowej
5.1. Akredytacja programowa
5.2. Akredytacja systemowa
6. Agencje akredytacyjne uprawnione do nadawania "znaku jakości" Rady
Akredytacji
6.1. AAQ - Schweizerische Agentur fur Akkreditierung und Qualitatssicherung
6.2. ACQUIN-Akkreditierungs-, Certifizierungs- und Qualitatssicherungs-Institut
6.3. AHPGS - Akkreditierungsagentur im Bereich Gesundheit und Soziales
6.4. AKAST - Agentur fur Qualitatssicherung und Akkreditierung kanonischer Studiengange
6.5. AQ-Austria - Agentur fur Qualitatssicherung und Akkreditierung Austria
6.6. AQAS - Agentur fur Qualitatssicherung durch Akkreditierung von Studiengangen
6.7. ASIIN - Akkreditierungsagentur fur Studiengange der Ingenieurwissenschaften, der
Informatik, der Naturwissenschaften und der Mathematik
6.8. evalag - Evaluationsagentur Baden-Wurttemberg
6.9. FIBAA - Foundation for International Business Administration Accreditation
6.10. ZEvA- Zentrale Evaluations- und Akkreditierungsagentur Hannover
7. Procedury postępowania i kryteria ocen agencji akredytacyjnych
7.1. Akredytacja programowa
7.1.1. Schemat procedowania
7.1.2. Kryteria akredytacji programowej
Cele instytucji, uwarunkowania oraz ograniczenia działania i rozwoju
Założenia koncepcyjne kierunku studiów
Cele kształcenia zawarte w koncepcji studiów
Wymagania wobec programu kształcenia
Wymagania wobec programu studiów
Studiowalność
Opis modułów kształcenia
Proces kształcenia i dydaktyka
Rekrutacja i dopuszczenie do studiowania
Doskonalenie programu i procesu kształcenia
Zasoby personalne
Zasoby rzeczowe
Procesy decyzyjne i zarządzanie kierunkiem
Kooperacja i partnerstwo powiązane z kierunkiem
System egzaminowania
Transparentność i dokumentacja
Sprawiedliwość płci i równość szans
Zarządzanie jakością
Kierunki studiów ze szczególną ścieżką kształcenia
Umiędzynarodowienie
Informacja, doradztwo i opieka
Przenoszenie osiągnięć
7.2. Akredytacja systemowa
7.2.1. Schemat i procedura postępowania
7.2.2. Kryteria oceny systemowej
Charakterystyka uczelni /jednostki
Polityka jakości
System zarządzania w uczelni/jednostce
Cele kwalifikacji
Struktura, zasoby oraz procesy systemu zapewnienia jakości
Przepisy, procedury, realizowane działania jakościowe w sferze nauczania i studiów oraz
ich powiązanie ze strukturą i procesami w organizacji
Procesy zapewnienia jakości wykorzystywane w uruchamianiu nowych kierunków studiów oraz
ścieżek kształcenia
Procesy zapewnienia jakości wykorzystywane w prowadzeniu kierunków studiów oraz
ścieżek kształcenia
Doradztwo i opieka nad studentami
Dokumentowanie badania metodą próbek losowych
Transparentność wewnętrzna i zewnętrzna
Informacja, komunikacja i sprawozdawczość
Skuteczność i trwałe doskonalenie w myśl paradygmatu "kręgu jakości"
8. System akredytacji w świetle działań ewaluacyjnych i sprawozdawczości Rady
Akredytacji
8.1. "Raporty Jakości"
8.2. Raportowanie działalności
9. "Nowe otwarcie" systemu akredytacji w 2018 r.
9.1. Staatsvertrag
9.2. Musterrechtsverordnung
10. Rada Nauki w roli agencji akredytującej instytucjonalnie uczelnie
niepaństwowe
10.1. Zadania i misja akredytacyjna Rady Nauki
10.2. Formy i kryteria akredytacji instytucjonalnej
Podsumowanie
Summary
Wykaz tabel i rysunków
Aneks 1
Aneks 2
Wykorzystana literatura i materiały źródłowe
384 strony, Format: 15.0x23.0cm, oprawa miękka